”NAVIGO Visserijmuseum is gewijd aan de vissers van bij ons en aan hun lange, fascinerende geschiedenis. Wonderbaarlijke visvangsten in de Tweede Wereldoorlog, jongens van twaalf die hun leven waagden als IJslandvaarder, het soms harde en eenzame leven van vissersvrouwen… Dat en nog veel meer ontdek je bij ons. Onze potvis Valentijn wacht op je!”

Bron www.navigomuseum.be

Op 7 september 2025 opende het volledig nieuwe NAVIGO Visserijmuseum. Het museum is
gewijd aan de vissers van bij ons en aan hun lange, fascinerende geschiedenis.
Wonderbaarlijke visvangsten in de Tweede Wereldoorlog, jongens van twaalf die hun
leven waagden als IJslandvaarder, strandvissers die handig gebruikmaken van het spel
van eb en vloed… Dat en nog veel meer ontdek je in het museum. En natuurlijk kijken we
ook naar de uitdagingen waar onze vissers vandaag voor staan en wat de toekomst
brengt.
Maar het begint allemaal met vis. Die heeft het NAVIGO Visserijmuseum in overvloed,
net als andere zeedieren. Van potvis Valentijn tot de vele soorten die je in de aquaria kan
leren kennen.
Het museum is meer dan een collectie voorwerpen, het team zet volop in op immaterieel
erfgoed, o.a. met een verfrissende museale representatie van ambachten en het
‘kooktheater’ waar gewerkt wordt rond culinair erfgoed.
Twee nieuwe gebouwen, een nieuw gezicht
In 2024 openden twee nieuwe entiteiten: een museumdepot met kooktheater en een
nieuwe museumvleugel, beiden ontworpen door architectenbureau Havana architectuur.
Deze twee nieuwe gebouwen bepalen de look van de vernieuwde site. Ze zijn tegelijk
hedendaags en tijdloos en bevestigen de integriteit en authenticiteit van de museumsite.
Potvisvleugel
De nieuwe vleugel is speciaal gebouwd voor potvis Valentijn. Die spoelde in 1989 aan op
het strand van Sint-André in Oostduinkerke. 35 jaar later krijgt zijn volledige skelet een
nieuwe thuis in een op maat ontworpen vleugel van het NAVIGO Visserijmuseum – het
skelet was te groot om in een bestaande museumruimte te passen.
Van de nood werd een deugd gemaakt; dankzij het nieuwe gebouw krijgt het museum een
frisse uitstraling en meer zichtbaarheid aan de straatkant. Het ruime onthaal is de
draaischijf van het volledige museum: vanaf hier start je de vernieuwde museumroute in
de potviszaal, bezichtig je de tijdelijke expo, bezoek je het vissershuisje of snuister je rond
in de uitgebreide museumshop.
Museumdepot: materieel en immaterieel erfgoed
Het tweede nieuwbouwelement op de site is het museumdepot. Dit pand is in de eerste
plaats een veilig onderkomen voor de NAVIGO-collectie. Niet alle stukken worden immers
in de permanente collectie getoond aan het publiek. Het ontwerp is geïnspireerd op de
typische architectuur van de oude vissershuizen, met hellende daken waarvan de helling
wegloopt van het centrale depotvolume.

Bron  persinformatie navigomuseum

Dit museum, tegenwoordig een waardig belevingscentrum met alle aspecten van de zeevisserij van de gehele Belgische kust, stond al lang op ons lijstje om te bezoeken. We liepen samen met Lieven Lamote. Verder op deze pagina vindt u een waaier aan informatie…

 

   

Feitjes en weetjes
➢ Totale kostprijs: 7 500 000 €. Dit omvat de kosten voor de bouw en
omgevingswerken van het depotgebouw en de potvisvleugel, de herinrichting van
het museum, het museumklaar maken van de potvis, de demonstratiekeuken en
de restauratie van het vissershuisje.
➢ Duur van de werken: Aanstelling van de architect: tweede helft 2018. Bevel van
aanvang: 30 juni 2022. Ontwerpduur 3,5 jaar. Bouwduur: 2 jaar.
➢ Tentoongestelde objecten: in totaal staan 614 objecten in het museum,
waarvan 71 bruiklenen.
➢ De grootste objecten in het museum zijn potvis Valentijn (13 meter), met in
zijn kielzog het visserschip OD.1 Martha (10,60 m). En het kleinste? De vishaakjes
uit de eigen collectie of de visbotjes uit collectie van het Abdijmuseum. Ook de
minivissersbeeldjes uit de collectie van het Museum aan de Stroom (Antwerpen)
doen je zeker wegdromen.
➢ De oudste items in het museum dateren uit de 12e eeuw en dat zijn de
visbotjes. Die zijn dus niet alleen klein, maar ook heel oud.
➢ Genereuze bruikleengevers : 18 bruikleengevers hebben objecten of beelden
aan ons gegeven. Onder andere het MAS en het KMSKA, maar ook Adbijmuseum
Ten Duinen, het Gemeentearchief van Koksijde, Stad Nieuwpoort, en Atlantikwall
Raversyde.
➢ Het nieuwe depotgebouw heeft een volume van 869 m³ – het heeft dus een
inhoud van 869.000 liter.
➢ Het museum is 2.565,34 m² groot. Dat zijn alle publieke binnenruimtes: shop,
kijkkabinet, demokeuken en het museum zelf.
➢ Totaal aantal liters zeewater in de aquaria: 66 300 l in totaal, verspreid over
de 4 aquaria en 3 quarantaineaquaria achter de schermen.
Wat je nog niet wist over potvis Valentijn
Valentijn is een beroemdheid binnen en buiten Koksijde. Hier volgen enkele weetjes:
➢ Potvis Valentijn spoelde aan op 12 februari 1989. Deze datum verklaart waarom
de potvis de naam ‘Valentijn’ kreeg.
➢ Ondanks de vreselijke geur kwamen bijna 300.000 mensen kijken.
➢ Politie en brandweer waakten dag en nacht rond Valentijn om o.a. de waardevolle
ivoren tanden te beschermen tegen diefstal.
➢ Valentijn werd begraven op 16 februari 1989 bij Ten Bogaerde en bleef daar
11.049 dagen liggen tot hij werd opgegraven op 13 mei 2019. Daarna werd hij
museumklaar gemaakt door de faculteit Dierengeneeskunde van de UGent, door
een team onder leiding van professor Pieter Cornillie.
➢ Wist je dat Valentijn een overlijdensakte en doodprentje kreeg?
➢ Zijn wetenschappelijke naam? Physeter macrocephalus. Een hele mond vol.
➢ Potvis Valentijn was 17 meter lang en woog ongeveer 50.000 kg. Dat is het
gewicht van 5 autobussen.
➢ Het skelet dat hier ophangt, is ongeveer 13 meter lang. Waar verloor hij die 4
meter? Het skelet is weliswaar volledig, maar omdat de weke delen en de enorme
kop van de potvis weg zijn, is het skelet korter dan het oorspronkelijke dier. Ook
de ruggengraat is compacter opgehangen, dit voor de stabiliteit. Maar met zijn 17
meter was hij dus een groot exemplaar en Valentijn is hoe dan ook één van de
grootste potvisskeletten die in een museum hangt!